Yenilenebilir Enerji Nedir?
Dünyada tüketilen enerji kaynaklarının %86’sı fosil kökenli yakıtlardan sağlanmaktadır. Bu yakıtların oluşumu milyonlarca yılda gerçekleşmektedir. Yüksek maliyetlidirler ve çevreye etkileri olumsuzdur. Fosil yakıtları ithal eden gelişmekte olan ülkeler, bütçelerinin büyük bir kısmını bunun için harcarlar. Bu nedenlerden dolayı alternatif olabilecek enerji kaynaklarına talep artmaya başlamıştır.
Yenilenebilir enerji, doğal çevreden tekrarlamalı olarak ulaşılan kaynaklardan elde edilen enerjidir. Güneş, rüzgâr, jeotermal, hidroelektrik ve biyokütle gibi yenilenebilir enerjiler bu kaynakların başında gelmektedir.
Yenilenebilir enerji kaynaklarının önemi giderek artmaktadır. Maliyetlerinin daha düşük olması ve çevresel faktörlerin daha az olması, talebin artmasına neden olmaktadır.
Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nelerdir?
Güneş Enerjisi: güneş panelleri sayesinde güneş enerji santrallerinde(GES) üretilmektedir Bu santraller güneş ışıklarından gelen enerji parçalarını elektrik enerjisine çeviren santrallerdir.
Türkiye güneş enerjisi potansiyeli açısından oldukça yeterli düzeydedir. İlk etapta 50.000 GWh/yıl elektrik enerjisi üretecek potansiyel bulunmaktadır. Güneş enerjisinden en fazla yararlanan ülke Çindir. Ardından Japonya, Almanya ve ABD izlemektedir. Türkiye güneş enerjisinden yararlanma potansiyeli açısından dünyada 19. sıradadır. Güneş enerjisi potansiyeli ülkemizin yarısı kadar olan Almanya 40.000 MW GES kurulu gücüne sahiptir ve güneş enerjisinden 50.000 GWh/yıl elektrik enerjisi üretmektedir. Ülkemiz güneş enerji potansiyelini kullandığında, elektrik enerjisi tüketiminin %18’ini güneş enerjisinden karşılama imkânına kavuşmuş olacaktır.
Rüzgar Enerjisi: rüzgar türbinindeki türbin kanatları, rüzgar enerjisini yakalayıp hareket etmeye başlar, buradan jeneratöre bir şaft gider ve bir dönme enerjisi gerçekleşir. Jeneratör bu dönme enerjisini elektrik enerjisine çevirir. Yani bu olay enerjiyi bir ortamdan başka bir ortama aktarmakla ilgilidir.
Türkiye kara ve deniz 58.313 MW rüzgar enerji potansiyeli bulunmaktadır. Rüzgar nerji potansiyelini en iyi kullanan ülke Çin’dir. Ardından Amerika ve Almanya gelmektedir. Türkiye bu bakımdan 12. sıradadır. Ülkemiz rüzgar enerji potansiyelini kullandığında elektrik enerjisi tüketiminin %53’ünü rüzgar enerjisinden karşılama imkanına sahip olacaktır.
Jeotermal Enerji: Jeotermal enerji santrallerinde ısıl enerjisi yüksek buhar elde edilir. Buhar ile türbin hareketi sağlanarak elektrik enerjisi elde edilir.
Türkiye’nin jeotermal enerji elektrik potansiyeli 3.000 MWe dir. Kurulu JES gücü açısından ülkemiz ABD, Filipinler ve Endonezya’dan sonra 4. Sıradadır. Bu potansiyel kullanıldığında %4.6’lık bir elektrik enerjisini karşılama imkanı bulunabilir.
Hidrolik Enerji: belirli bir yüksekliğe ulaştırılan suyun daha düşük seviyelerde bulunan türbinlere doğru bırakılması ile, çarkların hızlıca döndürülüp, jeneratöre iletilip elektrik enerjisi üretilir. Dünyada ve ülkemizde Depolama ve Akarsu Tipi Hidroelektrik Santralleri (HES) yaygındır.
Türkiye’nin hidrolik enerji potansiyeli 216.000 GWh/yıl dır. Ülkemiz HES potansiyeli kullanma açısından dünyada 15. sırada yer almaktadır. Dünyada en fazla HES sırasıyla Rusya, Çin ve Kanada’dadır. Ülkemiz potansiyelini gerçekleştirmesi durumunda enerji talebinin %69’luk kısmını karşılamış olacaktır.
Biyokütle Enerjisi: Biyokütlenin kimyasal enerjiye dönüşümüdür. Biyokütlenin ihtiva ettiği kimyasal enerji çeşitli yöntemler ile kullanılabilme potansiyeline sahip enerjiye dönüştürülür. Ülkemizde biyokütle enerjisi en fazla biyogaz üretiminde kullanılır.
Türkiye’nin biyogaz potansiyeli 926.540 PJ/yıl dolayında ısıl enerji değerindedir. Bu potansiyel kullanıldığında elektrik enerjisi talebinin %7.3’lük kısmı biyogaz santrallerinden karşılanabilir.
Türkiye yenilenebilir enerji kaynaklarının; güneş enerjisi potansiyelinin %2,4’ünü, rüzgâr enerjisi potansiyelinin %10,8’ini; jeotermal enerji potansiyelinin %32,4’ünü; hidrolik enerji potansiyelinin %37,4’ünü ve biyogaz potansiyelinin %1’ini kullanmaktadır. Kapasitesinin yarısını kullanması halinde bile elektrik enerjisinin tamamını karşılama imkanı bulabilir.
Yenilenebilir Enerji konusunda; SİEN Çevre Ankara Çevre Danışmanlık olarak Enerji yatırımları için Çevresel Etki Değerlendirme(ÇED) Raporu ve Çevre Danışmanlığı hizmetleri verilmektedir.